Çocukta özgüven nasıl geliştirilir?

'Aferin, sen bir harikasın, en akıllısı sensin!' Pek çok ebeveyn, çocuğuna sürekli bu tür övgüler yağdırarak özgüven kazandırdığını düşünür. Oysa araştırmalar ve uzmanlar, abartılı ve içi boş övgünün beklenenin tersine çalışabildiğini gösteriyor. Gerçek özgüven, sözlerle değil, çocuğun kendi yaşadığı deneyimlerle inşa edilir.

Özgüven nedir, ne değildir?

Gerçek özgüven, çocuğun 'ben her şeyi mükemmel yaparım' demesi değil; zorluklarla baş edebileceğine inanmasıdır. Yani özgüvenli çocuk, başarısız olmaktan korkmayan, deneyen ve düşünce yeniden kalkabilen çocuktur.

Bu yüzden sürekli 'sen mükemmelsin' mesajı vermek, çocuğu hata yapmaktan korkan biri haline getirebilir; çünkü mükemmel olma baskısı ağırdır. Oysa özgüven, hatayı da içine alan bir güvendir. Çocuğa 'başarısız olabilirsin ve bu normaldir' mesajını verebilmek önemlidir.

Övgüyü doğru kullanmak

Övgünün kendisi değil, biçimi önemlidir. 'Çok akıllısın' gibi kişiliğe yönelik övgüler yerine, 'bu problemi çözmek için çok çabaladın' gibi çabaya ve sürece yönelik övgüler daha faydalıdır.

Çünkü çabayı öven bir çocuk, başarının çalışmaktan geldiğini öğrenir ve zorlukta pes etmez. 'Zekisin' diye övülen çocuk ise zorlukta 'demek ki zeki değilmişim' diye düşünebilir. Yani somut ve içten övgü, genel ve abartılı övgüden çok daha değerlidir.

Deneme ve hata hakkı tanımak

Özgüven, çocuğun kendi başına deneyip başarmasıyla gelişir. Sürekli çocuğun yerine yapmak, onu zorluktan korumak ve her sorununu çözmek, aslında 'sen yapamazsın' mesajı verir.

Çocuğa yaşına uygun sorumluluklar vermek, hata yapmasına izin vermek ve düştüğünde kendi kalkmasına fırsat tanımak, en güçlü özgüven kaynağıdır. Bir işi kendi başaran çocuk, 'ben yapabilirim' hissini gerçekten yaşar. Bu his, hiçbir övgünün veremeyeceği bir güvendir.

Ailelerin farkında olmadan yaptığı hatalar

Özgüveni zedeleyen yaygın hatalar: çocuğu başkalarıyla sürekli kıyaslamak, başkalarının önünde eleştirmek ya da utandırmak, aşırı korumacı davranmak ve çocuğun duygularını küçümsemek ('bu kadar şeye üzülünür mü').

Ayrıca çocuğa ulaşamayacağı beklentiler yüklemek ve yalnızca başarılarını sevmek, koşullu bir sevgi hissi yaratır. Çocuk, 'sadece başarılıysam sevilirim' diye düşünmeye başlar. Oysa özgüvenin temeli, koşulsuz sevgi ve kabuldür.

Sağlam özgüvenin temeli

Çocukta gerçek özgüven; koşulsuz sevgi, güvenli bir bağ, deneme özgürlüğü ve çabanın takdir edilmesiyle gelişir. Çocuğun duygularını ciddiye almak, onu olduğu gibi kabul etmek ve seçim yapmasına fırsat vermek de bu temeli güçlendirir.

Özgüven bir günde inşa edilmez; günlük etkileşimlerle, sabırla ve tutarlı bir yaklaşımla zamanla oluşur. Ailenin görevi, çocuğu 'kusursuz' yapmak değil, 'kendine güvenen' biri olarak yetiştirmektir. Bu yazı genel bir bilgilendirmedir. Eğitim ve aile gündemini Antalya Haber üzerinden takip edebilirsiniz.

Gençlik ve Spor Bakanlığı, üniversite tercih döneminde kariyer planlaması konusunda kararsız kalan gençler için Eğitim, Araştırma ve Koordinasyon Genel Müdürlüğü tarafından e-Rehberlik Sistemi'nin hayata geçirildiğini duyurdu. e-Rehberlik Sistemiyle 15-29 yaş aralığındaki gençlerin; kişilik özellikleri, ilgi alanları, yetenekleri ve mesleki eğilimleri bilimsel yöntemlerle analiz edilerek onların eğitim ve kariyer planlamalarına katkıda bulunuluyor. Gençlerin kendilerini bütün yönleriyle tanımalarına yönelik 'Kendini bil' mottosuyla geliştirilen e-Rehberlik Sistemi'ne 'e-rehberlik.gsb.gov.tr' adresi üzerinden ulaşılabilecek. e-Rehberlik Sistemi, gençlere seçmesi gereken mesleği sunmak yerine kişisel özelliklerine göre hangi alanlarda daha başarılı ve mutlu olabileceğine dair yol gösterici analiz rapor sunuyor. Sistemde kişilik, ilgi, yetenek, mesleki beceri, mesleki değer olmak üzere 5 farklı ölçme testi bulunuyor. Gençler bu testleri yanıtladıktan sonra kendilerine özel oluşturulan değerlendirme sonuçlarına ulaşabiliyor.

'GENÇLERİMİZİN YOL ARKADAŞI OLACAĞIZ'

Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak, yaptığı yazılı açıklamada kariyer planlaması konusunda kararsız kalan gençler için e-Rehberlik Sistemi'nin hayata geçirildiğini ifade ederek, 'Gençlerimiz, geleceklerine yön verecek en kritik süreçlerden biri olan üniversite tercihinde bulunuyor. Bakanlık olarak gençlerin yetenekleri ve mesleki eğilimlerini bilimsel yöntemlerle analiz ederek kariyer planlamalarına destek oluyoruz. Bu doğrultuda, üniversite eğitimi almak üzere gün sayan gençlerin tercih sürecindeki kafa karışıklıklarını gidermek ve puanlarına en uygun bölümleri belirlemelerine katkı sunmayı amaçlıyoruz. Yükseköğretim Kurumları Sınavı sonuçlarının açıklanmasıyla birlikte üniversite adayı gençler ve aileleri için heyecanlı tercih maratonu başladı. Geleceklerini şekillendirecek bu kritik süreçte gençlerin yanında yer almak amacıyla e-Rehberlik Sistemi'ni hizmete sunduk. Bu sayede gençlerimiz hayallerindeki üniversiteye giden yolda kişilik özellikleri, ilgi ve yetenekleri doğrultusunda en sağlıklı tercih listesini oluşturma imkanı yakalayacak. Üniversite tercih sürecinde gençlerimizin yol arkadaşı olacağız' ifadelerini kullandı.

ÖSYM'den yapılan açıklamaya göre; 2026-ALES/2, 2 Ağustos Pazar günü 81 ilde 92 sınav merkezinde gerçekleştirilecek. Sınav için 395 bina ve 5 bin 895 salon kullanılacak. Saat 10.15'te başlayacak sınavda adaylar, saat 10.00'dan sonra sınav binalarına alınmayacak. Sayısal ve sözel testlerde 50'şer sorunun yöneltileceği sınavda adaylara 150 dakika cevaplama süresi verilecek. Saat 12.45'te sona erecek sınavda, süre verilmesi uygun bulunan engelli adaylar 30 dakika ek süre kullanabilecek. Sayısal test, adayların sayısal ve mantıksal akıl yürütme becerilerini, sözel test ise sözel akıl yürütme becerilerini ölçmeye yönelik sorulardan oluşacak. Sorular, belirli yükseköğretim programlarında kazanılan bilgi ve yeterlikleri değil, farklı alanlardan mezun adayların cevaplayabileceği nitelikte hazırlanacak.

SONUÇLAR 5 YIL GEÇERLİ OLACAK

ALES sonuçları, 21 Ağustos'ta açıklanacak. Sonuçlar, lisansüstü eğitime girişte, yurt dışına lisansüstü eğitim amacıyla gönderilecek adayların seçiminde ve teknik öğretmenler için mühendislik tamamlama programlarında kullanılacak. Sonuçlar, açıklandığı tarihten itibaren 5 yıl süreyle geçerli olacak. Adaylar sınava giriş belgelerine ÖSYM'nin Aday İşlemleri Sistemi üzerinden erişebilecek. Kimlik kartını kaybeden, nüfus cüzdanı olmayan veya kimlik belgesinde fotoğraf ya da T.C. kimlik numarası bulunmayan adaylar için il ve ilçe nüfus müdürlükleri sınav günü açık tutulacak.

'20 BİN 682 PERSONEL GÖREV YAPACAK'

ÖSYM Başkanı Ersoy, yaptığı yazılı açıklamada, 'Lisans programından mezun olabilecek durumda bulunan, lisans programını bitiren ve denklik belgesi almış olmak kaydıyla yurt dışında lisans eğitimi görmüş olan 152 bin 449 aday sınava başvurdu. Emniyet görevlisi dahil 20 bin 682 personel sınav için görev yapacak. Sınava 643 engelli aday katılacak. Sınava başvuran gaziler ile şehit ve gazilerin eş ve çocukları sınav ücretinden muaf tutuldu ve bu haktan 1268 aday yararlandı. Ayrıca ceza infaz kurumlarında sınava uygun hale getirilen 57 bina sınav için kullanılacak. Ülkemizin akademik geleceğinin belirlenmesinde önemli bir aşama olan sınava katılacak adaylara başarılar, görevlilere kolaylıklar dilerim' ifadelerini kullandı.

Kepez Belediyesi'nden yapılan açıklamaya göre, Antalya Bilim Merkezi'nde, yaz tatilini verimli geçirmek isteyen 7-14 yaş grubundaki çocuklara, astronomi, robotik kodlama, matematik, fen bilimleri, biyoloji, STEM ve ahşap tasarım gibi farklı alanlarda uygulamalı eğitimler veriliyor.

Program kapsamında çocukların, deneyler, gözlemler ve tasarım çalışmalarıyla analitik düşünme, problem çözme ve ekip çalışması becerilerinin geliştirilmesi hedefleniyor.

Her hafta farklı temalarda gerçekleştirilen kampta çocuklar, uzay, doğa bilimleri, tasarım ve dijital üretim alanlarında eğitim alırken, takım oyunları ve grup etkinlikleriyle sosyal becerilerini geliştiriyorlar.

Yaz tatili boyunca devam eden kamplarda çocuklar, saat 09.30 ile 17.30 arasında gerçekleştirilen uygulamalı eğitimlere ve farklı alanlardaki atölyelere katılıyorlar. Her atölyede katılımcılara birebir uygulama imkanı sunuluyor.

Kepez Belediye Başkanı Mesut Kocagöz, çocukların erken yaşta bilimle buluşmasının önemli olduğunu belirtti.

Geleceğin güçlü Türkiye'sini inşa edecek çocukların bilimle, teknolojiyle ve üretimle iç içe yetişmesini istediklerini aktaran Kocagöz, 'Kepez Belediyesi olarak çocuklarımızın eğitimine yatırım yapmayı sürdürüyoruz. Antalya Bilim Merkezimizde düzenlediğimiz Tematik Yaz Kampı ile bilimi seven, araştıran ve üreten nesiller yetiştirmek için çalışmalarımıza aralıksız devam edeceğiz.' ifadesini kullandı.

Yeşilay Antalya Şubesi, Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü ile Kepez İlçe Müftülüğü işbirliğinde Mustafa Koç Camii'nde düzenlenen programda, çocuklara sigara, alkol, madde ve teknoloji bağımlılığına ilişkin sunum yapıldı.

Yeşilay Antalya Şube Başkanı Osman Zeki Özcan, AA muhabirine, yaz kurslarının çocuklara ulaşmak için önemli bir fırsat sunduğunu söyledi.

Çocukların yaz döneminde Kur'an kurslarında dini ve manevi eğitim aldığını belirten Özcan, bu süreçte bağımlılıkla mücadele konusunda da farkındalık oluşturmayı amaçladıklarını ifade etti.

Gençler arasında teknoloji bağımlılığının giderek yaygınlaştığına dikkati çeken Özcan, eğitimlerde özellikle bu konuya ağırlık verdiklerini kaydetti.

Eğitim sonrası soru-cevap bölümü gerçekleştirdiklerini anlatan Özcan, çocukların yaşlarına rağmen bağımlılık konusunda bilinçli olduklarını dile getirdi.

Program sırasında öğrencilerin paylaşımlarının kendilerini derinden etkilediğini belirten Özcan, 'Bizim bir mottomuz vardır 'Hiçbir sandalye boş kalmasın' diye. Yani çocuklarımızın babaları yahut da velilerin evlatları bu bağımlılıklar yüzünden acı kayıplar yaşıyor. Bu eğitimlerle bir kişiye bile ulaşabilirsek, bu acıların önüne geçmiş olacağız. Tüm temennimiz ve tüm çabamız da bu yönde.' diye konuştu.

Mustafa Koç Camii İmam Hatibi Mehmet Erdem de programın çocuklar açısından önemli bir farkındalık oluşturduğunu vurguladı.

Camide yaz Kur'an Kursu'na yaklaşık 250 öğrencinin katıldığını aktaran Erdem, çocuklara farklı konularda eğitimler verdiklerini, bağımlılıkla mücadele eğitimlerinin de bu çalışmalar arasında önemli yer tuttuğunu ifade etti.

Eğitimde kötü alışkanlıklar ve bağımlılıkların birey ile toplum üzerindeki olumsuz etkileri anlatılırken, çocukların merak ettikleri sorular da uzmanlar tarafından yanıtlandı. Programda çocuklar da bağımlılıklarla ilgili düşünce ve deneyimlerini paylaştı.

Çocuğa ilk telefon kaç yaşında alınmalı?

'Sınıftaki herkeste var, sadece bende yok.' Bu cümle, günümüzde hemen her ebeveynin duyduğu bir baskı kaynağı. Peki çocuğa ilk telefon ne zaman alınmalı? Aslında sorunun doğru hali biraz farklı: Mesele yaş değil, çocuğun hazır olup olmadığıdır. Aynı yaştaki iki çocuk, bu konuda çok farklı olgunlukta olabilir.

Yaş değil, hazır olmak

Herkes için geçerli tek bir yaş yoktur. Karar verirken bakılması gereken ölçütler şunlardır: Çocuk sorumluluk alabiliyor mu? Kurallara uyabiliyor mu? Kendi eşyalarına dikkat ediyor mu? Karşılaştığı bir sorunu ailesiyle paylaşıyor mu?

Ayrıca gerçek bir ihtiyaç var mı sorusu önemlidir; örneğin okula tek başına gidip gelen bir çocuk için iletişim ihtiyacı doğabilir. Sadece 'arkadaşlarında var' gerekçesi, bir ihtiyaç değildir. İhtiyaç ve olgunluk bir arada değerlendirilmelidir.

Akıllı telefon şart mı?

Çoğu aile, ilk adımı doğrudan akıllı telefonla atar. Oysa ihtiyaç yalnızca iletişimse, sadece arama ve mesajlaşma yapabilen basit bir telefon ilk aşamada yeterli olabilir.

Bu, çocuğa kademeli bir geçiş sunar: önce cihaz sorumluluğunu öğrenir, sonra internetli dünyaya adım atar. Akıllı telefon, beraberinde sosyal medya, sınırsız içerik ve dijital riskleri getirdiği için, bu geçişin hazırlıklı yapılması önemlidir. Aceleci karar, geri almayı zorlaştırır.

Kuralları baştan koymak

Telefonu vermeden önce kuralların net biçimde konuşulması ve belirlenmesi gerekir. Sonradan kural koymak, çocukta 'elimden alınıyor' hissi yaratır ve çatışma doğurur.

Belirlenmesi gereken başlıklar: günlük kullanım süresi, telefonun kullanılmayacağı yerler ve saatler (yemek masası, ders çalışırken, gece yatak odası), hangi uygulamaların kullanılabileceği ve indirme izni. Bu kuralların aile için de geçerli olması, çocuğun benimsemesini kolaylaştırır.

Ebeveyn kontrolü ve gizlilik dengesi

Küçük yaştaki çocuklarda ebeveyn kontrolü araçlarını kullanmak, uygun olmayan içerikleri engellemek açısından faydalıdır. Bu araçlar, yaş ilerledikçe gevşetilebilir.

Ancak burada bir denge gerekir: Çocuk büyüdükçe gizlilik ihtiyacı da artar. Gizlice takip etmek yerine, kontrolün varlığını açıkça konuşmak güveni korur. Amaç çocuğu yakalamak değil, güvende tutmak ve zamanla kendi kararlarını verecek olgunluğa hazırlamaktır.

Asıl mesele: Dijital okuryazarlık

Telefon vermek kadar önemlisi, çocuğa dijital dünyada nasıl davranacağını öğretmektir. Tanımadığı kişilerle iletişim kurmamak, kişisel bilgi paylaşmamak, siber zorbalık karşısında ne yapacağını bilmek ve rahatsız edici bir durumda mutlaka aileye söylemek.

Çocuğun 'söylersem telefonum elimden alınır' korkusuyla susmaması için, aile bu konuda güven vermelidir. Telefon bir ödül ya da ceza aracı değil, sorumlulukla kullanılan bir araçtır. Bu yaklaşım, çocuğu hem korur hem de hazırlar. Eğitim ve aile gündemini Antalya Haber üzerinden takip edebilirsiniz.

Markette yere yatan çocuğa nasıl davranmalı?

Kasa sırasında istediği şeyi alamayan çocuğun yere yatıp ağlaması ve etraftaki bakışlar altında çaresiz kalan ebeveyn... Bu sahne, küçük çocuğu olan hemen her ailenin yaşadığı bir andır. O anda akla gelen ilk düşünce genellikle 'şımarttık mı' olur. Oysa öfke nöbeti, çoğu zaman bir terbiye sorunu değil, gelişimsel bir aşamadır.

Öfke nöbeti neden olur?

Küçük çocuklarda duyguları düzenleyen beyin bölgeleri henüz gelişmemiştir. Yani çocuk, yoğun bir hayal kırıklığı ya da öfke hissettiğinde bunu kontrol edecek donanıma sahip değildir. Duygu taşar ve nöbet ortaya çıkar.

Buna bir de kendini ifade edememe eklenir; çocuk ne istediğini ya da neden üzgün olduğunu anlatacak kelimeleri bulamaz. Yorgunluk, açlık ve uyarı fazlalığı (kalabalık, gürültü) da nöbetleri tetikler. Yani nöbet, çocuğun sizi manipüle etme çabası değil, baş edemediği bir duygunun dışa vurumudur.

Kriz anında ne yapmalı?

Nöbet başladığında en önemli şey, ebeveynin sakin kalmasıdır. Bağırmak ya da öfkeyle karşılık vermek, çocuğun taşkınlığını artırır. Çocuk o anda mantıklı konuşmaları işleyemez; bu yüzden uzun açıklamalar da işe yaramaz.

Yapılabilecekler: çocuğu güvende tutmak (kendine ya da başkasına zarar vermesini engellemek), sakin ve kısa cümleler kurmak, mümkünse onu daha sakin bir ortama almak. Bazen sadece yanında sessizce beklemek en etkili yöntemdir. Fırtına geçtiğinde çocuk yeniden bağ kurmaya hazır olur.

Kaçınılması gerekenler

Nöbeti büyüten yaygın hatalar vardır: çocuğu utandırmak ya da tehdit etmek, pazarlık yapmak ve en kritiği, nöbet sırasında isteğine boyun eğmek.

Ağladığı için istediğini alan çocuk, bu yöntemin işe yaradığını öğrenir ve nöbetler sıklaşır. Bu yüzden koyduğunuz sınırı, kriz anında değiştirmemek önemlidir. Ancak sınırda durmak, çocuğa soğuk davranmak anlamına gelmez; kararlı ama şefkatli olmak gerekir.

Nöbetleri azaltmanın yolu

En etkili yaklaşım, nöbet çıktıktan sonra değil öncesinde devreye girmektir. Çocuğun aç ve yorgun olduğu saatlerde markete gitmemek, ne olacağını önceden anlatmak ('alışverişten sonra parka gideceğiz') ve küçük seçenekler sunmak ('kırmızı mı mavi mi?') nöbetleri azaltır.

Ayrıca çocuğa duygularını adlandırmayı öğretmek çok değerlidir: 'Şu an çok kızgınsın, anlıyorum.' Duygusunun anlaşıldığını hisseden çocuk, zamanla bunları kelimelerle ifade etmeyi öğrenir ve nöbetler seyrelir.

Ne zaman destek almalı?

Öfke nöbetleri belirli bir yaş aralığında normaldir ve zamanla azalır. Ancak nöbetler çok sık, çok uzun ve çok şiddetliyse; çocuk kendine ya da başkalarına zarar veriyorsa; beklenen yaşın çok üzerinde devam ediyorsa, bir uzmana danışmak yerinde olur.

Bu durumlarda altta yatan başka bir zorluk olup olmadığı değerlendirilir. Çoğu çocukta ise bu dönem, sabır ve tutarlı yaklaşımla doğal biçimde geçer. Bu yazı genel bir bilgilendirmedir; endişeleriniz için çocuğunuzun hekimine danışın. Eğitim ve aile gündemini Antalya Haber üzerinden takip edebilirsiniz.

Çocuğunuz zorbalığa mı uğruyor? Sessiz işaretler

Okula giderken neşeli olan çocuğun bir süredir isteksiz olması, karın ağrısı bahaneleri, içine kapanması... Bunlar bazen sıradan bir dönem olabilir; ama bazen çok daha ciddi bir durumun işaretidir: akran zorbalığı. Zorbalığa uğrayan çocukların çoğu bunu anlatmaz; bu yüzden işaretleri okumak ailenin görevidir.

Çocuklar neden anlatmaz?

Zorbalığa maruz kalan bir çocuğun susmasının birçok sebebi vardır: misilleme korkusu ('söylersem daha kötü olur'), utanç ('zayıf görüneceğim'), suçlanma endişesi ('bana kızarlar') ya da durumu değiştiremeyeceğine dair çaresizlik.

Bazen çocuk, yaşadığının 'zorbalık' olduğunu bile adlandıramaz. İşte bu yüzden 'sana bir şey olsa bana söylersin, değil mi?' demek çoğu zaman yeterli değildir. Aileler, sözlerden çok davranış değişikliklerini okumayı öğrenmelidir.

Dikkat edilmesi gereken işaretler

Zorbalığın sessiz belirtileri arasında şunlar sayılabilir: okula gitmek istememek, sebepsiz karın ağrısı ve baş ağrısı şikâyetleri, ders başarısında ani düşüş, içine kapanma, uyku ve iştah değişiklikleri.

Bunlara ek olarak; eşyalarının kaybolması ya da zarar görmesi, açıklanamayan yaralanmalar, arkadaş ilişkilerinden çekilmek ve ani ruh hali değişiklikleri de işaret olabilir. Tek bir belirti kesin sonuç vermez; ama birkaçının bir arada ve süreklilik göstermesi, dikkatle değerlendirilmelidir.

Aile nasıl yaklaşmalı?

Bir zorbalık şüphesinde ailenin ilk yapması gereken, sakin ve yargısız bir ortam yaratmaktır. Çocuğu sorguya çeker gibi değil, güvende hissettirerek dinlemek gerekir. 'Neden karşılık vermedin' gibi suçlayıcı ifadeler, çocuğu daha da susturur.

Çocuğun anlattıklarını ciddiye almak ve yanında olduğunu hissettirmek çok önemlidir. 'Bu senin suçun değil' mesajı, çocuğun taşıdığı utancı hafifletir. Panikleyip aşırı tepki vermek de çocuğu anlatmaktan caydırabilir; bu yüzden dengeli bir tutum gerekir.

Okulla iş birliği şart

Zorbalık, tek başına ailenin çözebileceği bir sorun değildir; okulun devreye girmesi gerekir. Öğretmen, okul rehber öğretmeni (psikolojik danışman) ve idareyle iletişime geçmek, sorunun kaynağında ele alınmasını sağlar.

Çocuğa 'sen karşılık ver, dövüş' gibi öğütler vermek çoğu zaman işe yaramaz ve durumu ağırlaştırabilir. Bunun yerine, okulun disiplin ve rehberlik mekanizmalarını işletmek daha kalıcı çözüm sunar. Zorbalık yapan çocuğun da desteğe ihtiyacı olduğu unutulmamalıdır.

Ne zaman profesyonel destek?

Zorbalığın çocukta bıraktığı etkiler derin olabilir. Çocuk belirgin biçimde içine kapanıyor, uyku ve yeme düzeni bozuluyor, kendine zarar verme eğilimi gösteriyor ya da yaşadıkları uzun süre geçmiyorsa, bir uzmandan (psikolog) destek almak gerekir.

Erken destek, çocuğun bu deneyimi sağlıklı biçimde atlatmasını sağlar. Zorbalık, 'çocukların arasında olur, geçer' diye görülemeyecek kadar ciddi bir konudur. Çocuğun yanında durmak, en güçlü koruma kalkanıdır. Bu yazı genel bir bilgilendirmedir. Eğitim ve aile gündemini Antalya Haber üzerinden takip edebilirsiniz.

Antalya İŞKUR'dan yapılan açıklamaya göre, İŞKUR geleceği şekillendirecek gençlerin en kritik dönemeçlerinden biri olan lise ve üniversite tercih süreçlerine destek veriyor.

Öğrencilere destek olmak için kentte ortaokul, lise ve alışveriş merkezlerinde DABİS stantları kurdu.

İŞKUR ekipleri bu hafta Migros AVM, MarkAntalya, Özdilek, Mall of Antalya ve Deepo Outlet Center alışveriş merkezleri ile çeşitli ortaokul ve liselerde gençlerle buluşuyor.

İŞKUR Mobil uygulamasıyla da entegre edilen bu yeni nesil karar destek sistemi ile gençlerin geleceklerini şansa bırakmadan, doğru tercihler yapmalarını hedefleniyor.

​DABİS'ten lise, üniversite ve yükseköğrenim gören üniversite öğrencileri ve mezunlar faydalanabiliyor

Öte yandan program hakkında ayrıntılı bilgi için https://dabis.iskur.gov.tr/ adresi ziyaret edebilir.

ÖSYM'nin sanal medya hesabından yapılan açıklamada, '9-16 Temmuz 2026 tarihleri arasında tercihleri alınan KPSS-2026/1 Bazı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Kadro ve Pozisyonlarına Yerleştirme işlemleri tamamlanmıştır. Adaylar, yerleştirme sonuçlarına 24 Temmuz 2026 tarihinde saat 11.45'ten itibaren ÖSYM'nin 'https://sonuc.osym.gov.tr' adresinden T.C. kimlik numaraları ve aday şifreleriyle erişebilecektir' denildi.

Kocaöz, ziyarete ailesi, Özel Müjgan Çetin Okulları Kurucusu Müjgan Çetin, okul yöneticileri ve rehber öğretmenleriyle birlikte katıldı.

İlçe Milli Eğitim Müdürü Yusuf Tekdemir, ziyarette yaptığı konuşmada, Kocaöz'ün elde ettiği başarının ilçe için büyük bir gurur kaynağı olduğunu söyledi.

LGS'de her yıl Kumluca'dan başarılı öğrencilerin çıkmasının eğitim camiasını gururlandırdığını belirten Tekdemir, şunları kaydetti:

'500 tam puan alarak Türkiye birincisi olan evladımız Eren Kocaöz'ün bu tarihi başarısı, göğsümüzü kabartmış ve tüm Kumluca'mıza büyük bir gurur yaşatmıştır. Disiplinli çalışmanın, fedakar öğretmenlerimizin, doğru rehberliğin ve aile desteğinin en güzel meyvesi olan bu başarıda emeği geçen okul idarecilerini, öğretmenlerini ve değerli ailesini yürekten kutluyor, öğrencimize bundan sonraki eğitim hayatında başarılar diliyorum.'

Ziyarette, LGS'de elde edilen başarının ilçede eğitim alanındaki motivasyona katkı sağladığı vurgulanırken, Kocaöz'e eğitim hayatında başarı dilekleri iletildi.

Her şeyi biliyor ama sınavda unutuyorsanız: Sınav kaygısını yenmenin yolu

Evde çözdüğü soruları rahatça yapan, konuyu arkadaşına bile anlatabilen bir öğrencinin sınav kâğıdı önüne geldiğinde zihninin boşalması, çok tanıdık bir manzaradır. Bu durumda sorun bilgi eksikliği değil, sınav kaygısıdır. İyi haber şu ki kaygı, üzerine gidildiğinde kontrol altına alınabilen bir tepkidir.

Sınav kaygısı neden oluşur?

Sınav kaygısı, aslında vücudun tehdit algısına verdiği doğal bir tepkidir. Beyin sınavı bir 'tehlike' olarak algıladığında, kalp hızlanır, eller terler ve dikkat dağılır. Bu fiziksel tepkiler, öğrenilmiş bilgiye ulaşmayı zorlaştırır.

Kaygıyı besleyen şeyler genellikle başarısızlık korkusu, yüksek beklentiler ve karşılaştırılma endişesidir. 'Ya yapamazsam', 'ya herkes benden iyi olursa' düşünceleri, zihni asıl göreve odaklanmaktan alıkoyar. Yani kaygı, bilgiyle değil, bilgiye ulaşma anıyla ilgilidir.

Bedeni sakinleştirmek ilk adımdır

Kaygı fiziksel bir tepki olduğu için, ona önce fiziksel olarak müdahale etmek etkilidir. Sınav öncesi ve sırasında yapılan yavaş ve derin nefes egzersizleri, hızlanan kalbi yatıştırır ve zihni berraklaştırır.

Birkaç dakikalık kontrollü nefes, panik anında bile işe yarar. Kâğıt önüne geldiğinde zihni boşalan öğrencinin ilk yapması gereken, soruya değil nefesine odaklanmaktır. Beden sakinleştiğinde, öğrenilmiş bilgi yeniden erişilebilir hale gelir.

Zihni yöneten teknikler

Olumsuz düşüncelerin yerine gerçekçi olanları koymak, kaygıyı azaltır. 'Bu sınavı geçemezsem hayatım biter' yerine 'elimden geleni yaparım, bir sınav her şey değildir' demek, baskıyı hafifletir.

Sınav sırasında kolay sorulardan başlamak, özgüveni yeniden inşa eder ve momentum kazandırır. Takılınan soruda ısrar etmek yerine geçip sonra dönmek, zaman ve moral kaybını önler. Bu küçük stratejiler, kaygının sınavı ele geçirmesini engeller.

Hazırlık döneminin rolü

Kaygıyı azaltan en güçlü etken, aslında iyi ve düzenli bir hazırlıktır; ama bu hazırlığın son geceye sıkıştırılmaması gerekir. Konuları zamana yayarak çalışmak, hem bilgiyi kalıcı kılar hem de 'yetişmedi' paniğini önler.

Sınav öncesi gece yeterli uyku, sabah dengeli bir kahvaltı ve erken hazırlanmak, bedeni sınava hazır tutar. Uykusuz ve aç girilen bir sınav, kaygıyı katlar. Sağlıklı bir rutin, en iyi kaygı ilacıdır.

Ailelere düşen görev

Aileler, farkında olmadan kaygıyı artırabilir. Sürekli 'kazanmalısın', 'seni bekliyoruz' baskısı ya da başka çocuklarla kıyaslama, öğrencinin yükünü ağırlaştırır. Oysa çocuğun ihtiyacı olan şey koşulsuz destek ve güvendir.

'Sonuç ne olursa olsun yanındayız' mesajı, çoğu zaman en iyi motivasyondur. Ciddi ve süreklilik gösteren, günlük yaşamı bozan sınav kaygısı durumunda ise bir okul psikolojik danışmanından ya da uzmandan destek almak en doğru adımdır. Eğitim gündemini Antalya Haber üzerinden takip edebilirsiniz.

Milli Eğitim Bakanlığı'nca (MEB) Liselere Geçiş Sistemi (LGS) sınavına giren öğrencilerin doğru ve bilinçli tercihler yapabilmelerine destek olmak için 81 ilde ve ilçelerde 19 binden fazla 'Tercih Danışmanlığı Birimi' oluşturuldu.

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından öğrencilerin bir üst öğrenim kurumuna yerleşme süreçlerinde doğru ve bilinçli tercihler yapabilmelerini desteklemek amacıyla tercih danışmanlığı hizmeti başlatıldı. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin temel ilkeleri kapsamında, öğrencilerin yetenek, ilgi, beceri, akademik başarı ve mesleki hedefleri doğrultusunda kendilerine en uygun eğitim ortamlarına yönlendirilmeleri amaçlanıyor. Bu kapsamda, Bakanlığa bağlı halk eğitimi merkezleri, rehberlik ve araştırma merkezleri ile resmi okul ve kurumlarda LGS adayları için 19 bin 293, üniversite adayları için ise 11 bin 573 tercih danışmanlığı birimi oluşturuldu. Birimlerde görev yapmak üzere alanında uzman rehber öğretmen ve psikolojik danışmanlar görevlendirildi. Öğrenci ve veliler, 13-27 Temmuz tarihleri arasında tercih danışmanlığı hizmetlerinden yararlanabilecek.

'ASIL DİKKAT ETMELERİ GEREKEN NOKTA YÜZDELİK DİLİM'

Ankara'da Orhan Gazi Ortaokulu'nda görev yapan psikolojik danışman Esma Dural, tercih sürecinde öğrenci ve velilere rehberlik ettiklerini belirterek, 'Çocuklarımız puanla tercih yapacaklarını düşünüyorlar. Ama asıl dikkat etmeleri gereken nokta, yüzdelik dilim. Sınavın zorluk ve kolaylık durumuna göre her sene puanlar değişebiliyor. Ama bizim için en önemli noktalardan birisi yüzdelik dilim. Biz yüzdelik dilimle çocuklarımızı yerleştirmeye çalışıyoruz' dedi. Dural, amaçlarının yalnızca öğrencilerin herhangi bir okula yerleşmesi olmadığını ifade ederek, 'Çocukların ilgilerine göre, yeteneklerine göre, ailenin beklentilerine göre bir tercih listesi hazırlamak istiyoruz' diye konuştu.

'OKULLARA SADECE AKADEMİK OLARAK BAKILMAMALI'

Velilere de önerilerde bulunan Dural, 'Okullara sadece akademik olarak bakmamaları gerekiyor. Okullarımızın yabancı dil olanakları, var olan projeleri, sanatsal ve sportif faaliyetlerini de göz önüne almaları gerektiğini öneriyoruz' dedi. Tercih sürecinin 13-27 Temmuz tarihleri arasında devam edeceğini hatırlatan Dural, 'Veliler tercihlerini yaptıktan sonra herhangi bir ortaokul müdürlüğüne tercihlerini onaylatmaları gerekiyor. Burada en önemli nokta, tercih sürecini kaçırmamak ve tercihlerini mutlaka onaylatmaları gerekiyor' açıklamasında bulundu.

'DESTEK OLDUKLARI İÇİN STRESİM AZALIYOR'

LGS'ye giren Orhan Gazi Ortaokulu öğrencilerinden Rana Dokgöz ise lise tercihleri konusunda heyecanlı ve tedirgin olduğunu belirterek, 'Bir yandan mutluyum ama bir yandan da korkuyorum. Çünkü yeni ortam, yeni arkadaşlar, hiç tanımadığım insanların arasına gireceğim. Neler yaşayacağım; biraz bunların korkusunu da yaşıyorum' diye konuştu. Tercih danışmanlığı hizmetinin kendisine destek olduğunu söyleyen Rana, 'Tek başıma bir yol çizmektense, daha tecrübeli olan rehber öğretmenlerimle birlikte bu konuları halletmek benim için daha iyi oluyor. Çünkü tek tek lise arayışına geçmiyorum. Bu konuda destek oldukları için hem benim hem de ailemin stresi azalıyor' dedi.

KYK burs ve öğrenim kredisi başvurusu nasıl yapılır? Şartlar ve fark

Üniversite hayatı, birçok öğrenci için maddi bir sınav da demek. Devletin sunduğu KYK bursu ve öğrenim kredisi, bu yükü hafifleten en önemli desteklerden. Ancak birçok öğrenci ikisi arasındaki farkı ve başvuru sürecini tam bilmiyor. İşte adım adım rehber.

Burs ile kredi arasındaki fark

En kritik ayrım bu: KYK bursu geri ödenmez; yani karşılıksız bir destektir. Öğrenim kredisi ise geri ödenir; mezuniyet sonrası, belirli bir ödemesiz dönemin ardından taksitlerle geri ödenmeye başlanır.

Başvuru genellikle tek bir sistemde yapılır ve öğrencinin durumu değerlendirilir; şartları taşıyanlara burs, diğerlerine kredi bağlanabilir. Yani başvururken ikisini ayrı ayrı seçmek yerine, sistem değerlendirmeyi yapar. Burs, kredinin karşılıksız halidir.

Kimler yararlanabilir?

Burs ve kredi için temel şartlar: Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, bir yükseköğretim kurumunda öğrenci olmak ve belirlenen değerlendirme kriterlerini karşılamak. Burs için ayrıca gelir durumu ve başarı gibi kriterler öne çıkar.

Ailesinin geliri düşük olan ve akademik başarısı iyi olan öğrenciler, burs için önceliklidir. Şehit-gazi yakınları, engelli öğrenciler gibi bazı gruplar için özel öncelikler de bulunur. Kesin şartlar her yıl açıklanır.

Nasıl ve ne zaman başvurulur?

Başvurular, e-Devlet üzerinden (Gençlik ve Spor Bakanlığı / KYK hizmetleriyle) yapılır. Başvuru dönemleri genellikle üniversite kayıtlarının ardından, eğitim-öğretim yılı başında açılır ve belirli bir süre açık kalır.

Başvuru tarihlerini kaçırmamak çok önemlidir; süre dışında başvuru genellikle kabul edilmez. Bu yüzden üniversiteyi kazanan öğrencilerin, kayıt döneminde burs-kredi başvuru takvimini yakından takip etmesi gerekir.

Geri ödeme nasıl işler?

Öğrenim kredisi alanlar için geri ödeme, mezuniyetten sonra ve belirli bir ödemesiz süre tanındıktan sonra başlar. Ödeme, taksitler halinde yapılır. Kredi tutarı, güncel düzenlemelere göre belirlenen bir yöntemle güncellenerek geri istenir.

Burs alanların ise geri ödeme yükümlülüğü yoktur; ancak bursun devam etmesi için genellikle başarı şartının korunması (sınıf geçme, disiplin cezası almama gibi) gerekir. Başarısızlık ya da kayıt dondurma, bursun kesilmesine yol açabilir.

Diğer burs kaynakları

KYK tek seçenek değildir. Öğrenciler ayrıca; vakıf ve dernek bursları, belediye bursları, üniversitelerin kendi bursları ve özel şirket bursları için de başvurabilir. Bu kaynakların çoğu KYK ile birlikte alınabilir.

Birden fazla burs kaynağını araştırmak, maddi yükü ciddi biçimde hafifletir. Başvuru dönemlerini ve şartları takip etmek, bu fırsatları kaçırmamanın anahtarıdır. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; güncel şartlar ve tarihler için resmi kaynakları esas alın. Eğitim içerikleri için Antalya Haber sayfasını takip edebilirsiniz.

Özel Şahinkaya Eğitim Kurumları öğrencileri Alptekin Keçe ve Yağız Tamer Kostik girdikleri LGS sınavında tüm soruları yanıtlayarak 500 tam puanla Türkiye birincisi oldu. Aynı okuldan Ahmet Tuna Kındıra, Arya Güleç, Batuhan Oğuz Zeybek ve Görkem Aslan da sınavı yalnızca bir yanlışla tamamlayarak Türkiye genelindeki en başarılı öğrenciler arasında yer aldı. Aileleriyle birlikte eğitim gördükleri okulla gelen öğrenciler, sevinçlerini arkadaşları, öğretmenleri ve aileleriyle paylaşarak tebrikler kabul etti.

'ÖNEMLİ OLAN SINAV SİSTEMİNE ALIŞMAK'

Sınav sonucunu öğrendiğinde çok mutlu olduğunu söyleyen LGS Türkiye birincisi Alptekin Keçe, 'Sınav sonucumu öğrendiğimde çok mutlu oldum. Ailemin güvenini boşa çıkarmamış olmak beni ayrıca mutlu etti. Aynı zamanda emeklerimin karşılığını aldığımı hissettim. Sınava 5'inci sınıftan itibaren deneme testleri çözerek hazırlandım. Bence önemli olan sınav sistemine alışmaktır. Bunu sadece 8'inci sınıfta yapmaya çalışan bir kişinin başarılı olması zordur. Ben bu şekilde çalışarak başarılı oldum. Sınava girecek öğrencilere eksiklerini tamamlamalarını ve hiçbir zaman pes etmemelerini tavsiye ederim. İleride de ilgi duyduğum kodlama ve yazılım gibi alanlarda kendimi geliştirerek ülkeme faydalı bir birey olmak istiyorum' dedi.

'TAVSİYEM, DERSLERİN DERSTE DİNLEMESİ'

Sınavda başarılı olmasını okulda gördüğü eğitim ve öğretmenlerinin desteğine bağlayan LGS Türkiye birincisi Yağız Tamer Kostik ise 'Sınava hazırlandım' diyemem. Dersleri tamamen derste dinledim. Okulumun bize sunduğu kaliteli eğitim için de teşekkür ederim. Okul dışında düzenli çalışmadığım ve tekrar yapmadığım için çok fazla tavsiye veremiyorum. Öğretmenlerimin tavsiyelerine göre hareket ettim. Benim tavsiyem, derslerinizi derste dikkatle dinlemeniz olur. Şu an için belirlediğim net bir hedefim yok. Duruma göre karar vereceğim' diye konuştu.

TEK YANLIŞLA 500 PUANI KAÇIRDILAR

LGS sınavında tek yanlış sorusu bulunan Ahmet Tuna Kındıra, sınava hazırlanma sürecinin ilk başlarda stresli olduğunu ve bol tekrar yapılarak başarılı olunabileceğini ifade etti. Kındıra gibi sınavda tek soruyu yanlış cevaplayan arkadaşı Arya Güleç ise düzenli çalışıldığında emeklerin karşılığının mutlaka alındığını ve düzenli çalışmanın başarıya ulaşmada etkili olduğunu vurguladı.

'OMUZ OMUZA ÇALIŞTIK'

Şahinkaya Okulları Kurucu Temsilcisi Dilay Şahinkaya 'Çocuklarımızla birlikte zorlu bir süreci başarıyla tamamladık. Eğitim öğretim yılı boyunca aynı hedef doğrultusunda, hiç durmadan omuz omuza çalıştık. Ailelerimiz, öğrencilerimiz, öğretmenlerimiz, yöneticilerimiz ve okul müdürlerimizle birlikte aynı amaç etrafında kenetlendik. Gece, gündüz ya da tatil demeden; öğrencilerimizin her zaman ulaşabildiği öğretmenleri ve yöneticileriyle bu süreci büyük bir özveriyle yürüttük. Çocuklarımızın emekleri çok büyük. Onların yanında olarak gururu ve başarıyı hep birlikte yaşadık. Biz Şahinkaya olarak bu başarıları artık geleneksel hale getirdik. Önümüzde açıklanacak YKS sonuçlarında, TYT ve AYT'de de öğrencilerimizden aynı başarıyı bekliyoruz. Şahinkaya olarak başarıdan asla vazgeçmiyoruz' ifadelerini kullandı.

Milli Eğitim Bakanlığı'nca 13 Haziran'da gerçekleştirilen Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamındaki merkezi sınavın sonuçları, 'meb.gov.tr' adresinden erişime açıldı.

Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre; 2026 yılı LGS kapsamında gerçekleştirilen 'Sınavla Öğrenci Alacak Ortaöğretim Kurumlarına İlişkin Merkezi Sınav'a bu yıl 8'inci sınıf düzeyinde toplam 1 milyon 22 bin 658 öğrenci başvurdu. Sınava 994 bin 358 aday katıldı. Sınava katılım oranı yüzde 97,23 olarak gerçekleşti. İki oturum halinde yapılan sınav, yurt içinde 81 il ve 920 ilçedeki 4 bin 244 okulda; yurt dışında ise 8 ülkede ve 11 sınav merkezinde uygulandı.

452 ÖĞRENCİ 500 TAM PUAN ALDI

Sözel alandan 50, sayısal alandan 40 olmak üzere toplam 90 sorunun yöneltildiği merkezi sınav sonuçlarına göre tüm soruları doğru yanıtlayan 452 öğrenci 500 tam puan aldı.

TERCİH SÜRECİ 13 TEMMUZ'DA BAŞLIYOR

LGS kapsamında yapılacak ortaöğretim kurumları tercih süreci, 13 Temmuz Pazartesi günü başlayıp 27 Temmuz Pazartesi günü saat 17.00'ye kadar devam edecek. Yerleştirme sonuçları ise 5 Ağustos'ta kamuoyuyla paylaşılacak. '2026 Ortaöğretime Geçiş Tercih ve Yerleştirme Kılavuzu' yayımlandı.

MERKEZİ YERLEŞTİRME

Merkezi yerleştirme; merkezi sınavla öğrenci alan fen liseleri, sosyal bilimler liseleri, Anadolu liseleri, Anadolu imam hatip liseleri, proje okulları ile mesleki ve teknik Anadolu liselerinin Anadolu teknik programlarına merkezi sınav puanı üstünlüğüne göre öğrencilerin tercihleri doğrultusunda yapılacak. Öğrenciler, sınavla öğrenci alan okullar listesinden 10 okula kadar tercih yapabilecek. Sınavla öğrenci alan okullarda merkezi sınav puanının eşitliği halinde sırasıyla Okul Başarı Puanı (OBP) üstünlüğü, 8, 7 ve 6'ncı sınıflardaki Yıl Sonu Başarı Puanı (YBP), 8'inci sınıfta özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısının azlığı, tercih önceliği ve eşitliğin bozulmaması halinde öğrencilerin doğum tarihine göre yaşı küçük olana bakılarak yerleştirme yapılacak.

YEREL YERLEŞTİRME

Yerel yerleştirme işlemleri; okulların türü, kontenjanı ve konumuna göre il ve ilçe milli eğitim müdürlüklerince oluşturulan ortaöğretim kayıt alanlarındaki okullara, sırasıyla öğrencilerin ikamet adresleri, okul başarı puanı ve okula özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısının azlığı esas alınarak yapılacak. Değerlendirmede eşitlik olması durumunda sırasıyla 8, 7 ve 6'ncı sınıflardaki yıl sonu başarı puanı üstünlüğüne bakılarak yerleştirme yapılacak.

TÜM ÖĞRENCİLER YEREL YERLEŞTİRME TERCİHİ YAPACAK

Merkezi sınava giren ve sınav puanına sahip olan öğrenciler dahil tüm öğrencilerin, yerel yerleştirme ile öğrenci alan okul tercihinde bulunmaları gerekiyor. Yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ekranından tercih yapılmaması durumunda öğrencilere merkezî sınavla öğrenci alan okullar ile pansiyonlu okullar tercih ekranı açılmayacak. Özel ortaöğretim kurumlarına ve yetenek sınavı ile öğrenci alan okullara kesin kayıt işlemini tamamlamış öğrenciler tercihte bulunamayacak. Öğrenciler; merkezi sınav puanı ile öğrenci alan okullar, yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ve pansiyonlu okullar olmak üzere üç grupta tercih yapabilecek. Merkezi sınava girmeyen öğrenciler ise yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ve pansiyonlu okullar olmak üzere iki grupta tercih yapabilecek.

BAKAN TEKİN'DEN AÇIKLAMA

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, sanal medya hesabından yaptığı açıklamada, 'Sevgili öğrencilerim; bugün LGS kapsamındaki merkezi sınav sonuçlarını açıkladık. Sınavda aldığınız puanın ötesinde her biriniz bizim için eşsiz bir değere sahipsiniz. En kıymetlilerimizsiniz. Ortaöğretim sürecinde ilgi ve yeteneklerinize uygun olarak tercih edeceğiniz her eğitim kurumumuzda, sizi sevgi ve şefkatle karşılayacak kıymetli öğretmenlerimizi bulacaksınız. Ortaokulu bitiren her öğrencimiz için sınavla öğrenci alan ortaöğretim kurumlarının yanı sıra; yerel yerleştirme ve yetenek sınavıyla öğrenci alan Anadolu liseleri, Anadolu imam hatip liseleri, mesleki ve teknik Anadolu liseleri, güzel sanatlar liseleri ve spor liseleri gibi ilgi ve yeteneklerinize uygun pek çok eğitim kurumumuz bulunmaktadır. Hayallerinizi gerçekleştirme yolunda tüm öğretmenlerimizle birlikte daima yanınızda olacağız. Bu heyecanlı yolculukta hepinize başarılar diliyor, gözlerinizden öpüyorum' dedi.

Öğrenci belgesi nasıl alınır? e-Devlet'ten anında belge alma

Askerlik tecili, burs başvurusu, ulaşım indirimi, çeşitli kurumlara başvuru... Öğrenci belgesi, öğrencilik hayatında sık sık istenen bir belgedir. Eskiden bunun için okulun öğrenci işlerine gidip sıra beklemek gerekirdi. Artık e-Devlet üzerinden saniyeler içinde almak mümkün.

e-Devlet'ten öğrenci belgesi almak

İşlem oldukça basit: e-Devlet Kapısı'na (turkiye.gov.tr) giriş yapın, arama çubuğuna 'öğrenci belgesi' yazın ve okulunuzun/üniversitenizin sunduğu 'Öğrenci Belgesi Sorgulama' hizmetini seçin. Belgeniz anında oluşturulur.

Oluşan belge barkodlu/karekodlu olduğu için resmi geçerliliğe sahiptir; çoğu kurum bu belgeyi kabul eder ve barkod üzerinden doğrulayabilir. Belgeyi ekranda görüntüleyebilir, PDF olarak indirebilir ya da yazdırabilirsiniz.

Öğrenci belgesi nerelerde kullanılır?

Öğrenci belgesi pek çok alanda işe yarar: askerlik tecili, KYK ve diğer burs başvuruları, ulaşım ve müze indirimleri, öğrenci sağlık işlemleri, staj başvuruları ve bazı resmi kurum işlemleri.

Belgenin üzerinde genellikle öğrencinin adı, okul/bölüm bilgisi, sınıf ve kayıt durumu yer alır. Bazı kurumlar belgenin 'güncel tarihli' olmasını isteyebilir; e-Devlet'ten aldığınız belge o anki tarihle oluştuğu için bu konuda sorun yaşanmaz.

Mezuniyet belgesi ve diploma sorgulama

Sadece öğrenciler değil, mezunlar da e-Devlet'ten faydalanır. Mezun belgesi ve yükseköğretim mezuniyet bilgileri e-Devlet üzerinden sorgulanabilir ve belge olarak alınabilir. Bu, iş başvurularında diploma yerine geçebilen pratik bir çözümdür.

Diplomasını kaybedenler için de e-Devlet'teki mezuniyet belgesi, çoğu işlemde diplomanın resmi karşılığı olarak kabul edilir. Böylece kaybolan diploma için ikinci nüsha bekleme derdi ortadan kalkar.

Lise ve ilköğretim öğrencileri için

Öğrenci belgesi hizmeti yalnızca üniversite öğrencilerine özgü değil. Lise ve ortaokul öğrencileri (ya da velileri) de e-Devlet'ten öğrenci belgesi ve okul kayıt bilgilerini alabilir. Velilerin çocukları adına belge alması için gerekli tanımlamalar sistemde mevcuttur.

MEB'e bağlı okullar için 'e-Okul' sistemi de veli ve öğrencilere not, devamsızlık ve belge gibi bilgilere erişim sağlar. Bu sistemler, okul-veli iletişimini büyük ölçüde dijitalleştirmiştir.

Pratik ipuçları

Belge isteyen kuruma, e-Devlet çıktısının kabul edilip edilmediğini önceden sorun; çoğu kurum kabul eder.

Barkodlu belgenin doğrulanabildiğini unutmayın; ıslak imza aranmaz.

Belgeyi PDF olarak kaydederek dijital gönderim yapabilirsiniz.

Bilgilerde hata varsa (yanlış sınıf, bölüm), okulun öğrenci işleriyle iletişime geçin; kaynak veri okuldan gelir. e-Devlet, öğrencilik işlemlerini büyük ölçüde kolaylaştıran bir araçtır. Güncel içerikler için Antalya Haber sayfasını takip edebilirsiniz.

İş görüşmesi, çoğu kişi için stresli bir sınav. Oysa doğru hazırlıkla mülakat, kendinizi anlatabileceğiniz bir fırsata dönüşür. Şirket araştırmasından beden diline, öne çıkaran pratik taktikleri derledik.

İş görüşmesine nasıl hazırlanılır? Öne çıkaran 8 pratik taktik

İş görüşmesi, birçok kişi için terletici bir deneyim. Ancak mülakat aslında bir sorgulama değil, iki tarafın birbirini tanıdığı bir karşılıklı değerlendirme sürecidir. Doğru hazırlık, hem özgüveninizi artırır hem de sizi diğer adaylardan ayırır. İşte görüşmede öne çıkmanızı sağlayacak pratik taktikler.

1. Şirketi ve pozisyonu araştırın

Hazırlığın temeli, başvurduğunuz şirketi tanımaktır. Şirketin ne yaptığını, değerlerini, son gelişmelerini ve sektördeki yerini öğrenin. Pozisyonun gerektirdiği becerileri iyice inceleyin.

Bu araştırma, görüşmede 'neden burada çalışmak istiyorsunuz?' sorusuna güçlü yanıt vermenizi sağlar ve işverene gerçekten ilgili olduğunuzu gösterir. Şirket hakkında bilgi sahibi bir aday, her zaman daha ciddi ve hazırlıklı algılanır.

2. Sık sorulan sorulara hazırlanın

Bazı sorular neredeyse her görüşmede sorulur: 'Kendinizi tanıtır mısınız?', 'Güçlü ve zayıf yönleriniz neler?', 'Beş yıl sonra kendinizi nerede görüyorsunuz?', 'Neden önceki işinizden ayrıldınız?'.

Bu sorulara önceden düşünülmüş, samimi ve somut yanıtlar hazırlamak, görüşmede hazırlıksız yakalanmayı önler. Ezber cevaplar yerine, gerçek deneyimlerinize dayanan örnekler vermek çok daha etkilidir. Zayıf yönünüzü anlatırken, onu nasıl geliştirmeye çalıştığınızı da eklemek olgunluk gösterir.

3. Somut örnekler ve başarı hikâyeleri

İşverenler soyut iddialardan çok somut kanıt ister. 'Takım çalışmasına yatkınım' demek yerine, geçmişte bir ekip projesinde nasıl katkı sağladığınızı anlatmak çok daha ikna edicidir.

Başarı hikâyelerinizi anlatırken 'durum-görev-eylem-sonuç' yapısını kullanmak etkilidir: karşılaştığınız durumu, üstlendiğiniz görevi, attığınız adımları ve elde ettiğiniz sonucu net biçimde ifade edin. Bu yöntem, deneyiminizi somut ve akılda kalıcı hale getirir.

4. Beden dili ve ilk izlenim

İletişimin önemli bir kısmı sözsüzdür. Güçlü bir el sıkışma, göz teması, dik ama rahat bir duruş ve içten bir gülümseme, olumlu ilk izlenim yaratır. Kollarınızı kavuşturmak ya da sürekli hareket etmek gerginlik izlenimi verebilir.

Görüşmeye uygun ve düzgün kıyafetle gitmek de saygı ve ciddiyet gösterir; kıyafet, şirketin kültürüne uygun olmalıdır. Zamanında, hatta birkaç dakika erken varmak, güvenilirliğinizin ilk işaretidir.

5. Siz de soru sorun

Görüşmenin sonunda genellikle 'sormak istediğiniz bir şey var mı?' denir. Bu soruya 'hayır' demek, ilgisiz görünmenize yol açabilir. Önceden hazırladığınız birkaç akıllı soru, gerçek ilginizi gösterir.

Pozisyonun günlük sorumlulukları, ekibin yapısı, şirketin hedefleri ya da başarı kriterleri hakkında sorular sorabilirsiniz. Ancak maaş ve izin gibi konuları çok erken açmamak, önce değerinizi göstermek daha stratejiktir.

6-8. Maaş, takip ve özgüven

Maaş konusu geldiğinde, sektör ortalamasını önceden araştırmış olmak pazarlık gücü sağlar. Görüşme sonrası kısa bir teşekkür mesajı göndermek, sizi diğer adaylardan olumlu biçimde ayırır ve profesyonelliğinizi gösterir.

En önemlisi, özgüvenli ama mütevazı olmaktır. Kendinizi olduğundan farklı göstermeye çalışmak yerine, gerçek güçlü yönlerinizi net biçimde ortaya koyun. Reddedilmek de sürecin bir parçasıdır; her görüşme, bir sonraki için değerli bir deneyimdir. Eğitim ve kariyer içerikleri için Antalya Haber sayfasını takip edebilirsiniz.

Verimli ders çalışma teknikleri: Az sürede çok öğrenmenin bilimsel yolları

Bazı öğrenciler saatlerce masada oturur ama az öğrenir; bazıları daha kısa sürede çok daha fazlasını yapar. Fark yetenekte değil, yöntemde. Öğrenme bilimi, hangi tekniklerin işe yaradığını artık net biçimde ortaya koyuyor.

Aktif hatırlama: Okumak değil, test etmek

Araştırmaların en güçlü bulgusu: Pasif tekrar okuma (aynı sayfayı defalarca okumak) sanıldığından çok daha verimsiz. Bunun yerine aktif hatırlama — kitabı kapatıp öğrendiğini hatırlamaya çalışmak, kendi kendine soru sormak — bilgiyi kalıcı hafızaya çok daha güçlü kaydediyor. Kısaca: Okumak değil, kendini test etmek öğretir.

Aralıklı tekrar: Zamanı yaymanın gücü

Bir konuyu tek seferde 4 saat çalışmak yerine, dört ayrı güne yaymak çok daha etkili. Buna aralıklı tekrar (spaced repetition) deniyor. Beyin, bilgiyi unutmaya başladığı anda tekrar ettiğinizde onu daha güçlü pekiştiriyor. Sınavdan bir gece önce yapılan 'toplu çalışma', kısa vadede işe yarasa da kalıcı öğrenme sağlamıyor.

Pomodoro tekniği: Odaklanmayı bölmek

Dikkat süresi sınırlıdır. Pomodoro tekniği, 25 dakika kesintisiz çalışma + 5 dakika mola döngüsüne dayanıyor. Bu ritim, hem zihinsel yorgunluğu geciktiriyor hem de 'başlama' direncini kırıyor. Dört döngüden sonra daha uzun bir mola veriliyor. Telefonu başka odaya koymak, bu tekniğin gizli şartı.

Konuyu başkasına anlatmak (Feynman tekniği)

Bir konuyu gerçekten öğrenip öğrenmediğinizi anlamanın en kesin yolu: Onu basitçe anlatabilmek. Feynman tekniği, öğrendiğinizi 'sanki bir çocuğa anlatıyormuş gibi' sade cümlelerle ifade etmenizi ister. Takıldığınız, karmaşıklaştırdığınız noktalar, tam da eksik anladığınız yerlerdir.

Verimi düşüren yaygın hatalar

Aynı anda birçok iş (multitasking): Beyin gerçekte paralel çalışmaz, sürekli geçiş yaparak yorulur.

Müzik-video eşliğinde yoğun çalışma: Sözlü içerik dikkati böler.

Uykusuzluk: Bilgi, uyku sırasında kalıcı hafızaya aktarılır; uykusuz çalışma öğrenmeyi baltalar.

Renkli kalemle işaretleme yanılgısı: Sayfayı boyamak, çalışmış hissi verir ama tek başına öğretmez.

Sürdürülebilir bir çalışma düzeni

En iyi teknik, sürdürebildiğiniz tekniktir. Küçük ve düzenli hedefler, ara sıra yapılan maraton çalışmalardan daha kalıcı sonuç verir. Uyku, beslenme ve kısa fiziksel molalar da öğrenmenin görünmeyen parçalarıdır. Eğitim ve öğrenci dünyasından güncel içerikler için Antalya Haber sayfasını takip edebilirsiniz.

Antalya'da kreş ücretleri ne kadar? Devlet anaokulu ve özel kreş karşılaştırması

Çalışan anne-babalar için çocuğun okul öncesi bakımı hem duygusal hem finansal olarak büyük bir başlık. Antalya'da seçenekler üç ana kanala ayrılıyor: devlet anaokulları, belediye kreşleri ve özel kurumlar. Ücretler ve erişim şansı arasındaki makas ise hayli geniş.

Devlet anaokulları: En ekonomik ama kontenjan sınırlı

MEB'e bağlı bağımsız anaokulları ve ilkokul bünyesindeki ana sınıfları, okul öncesinin en ekonomik yolu; veliden yalnızca düşük tutarlı aidat/beslenme katkısı alınıyor. Kayıtlar e-Okul üzerinden adrese dayalı yapılıyor; 5 yaş (57-68 ay) grubunda okullaşma önceliği var. Zorluk şurada: Talep kontenjanı aştığında kura devreye giriyor ve özellikle 3-4 yaş grubuna yer bulmak güçleşiyor.

Belediye kreşleri: Ara formül

Antalya'da Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin kreş ve gündüz bakımevleri, özel sektörün belirgin altında ücretlerle hizmet veriyor; bazı belediyelerde dar gelirli ailelere ücretsiz kontenjan ayrılıyor. Kayıt dönemleri ve şartlar belediyeden belediyeye değiştiği için, oturduğunuz ilçenin sosyal hizmet birimini aramak ilk adım olmalı. Kontenjanlar hızla dolduğundan bekleme listesine erken yazılmak kritik.

Özel kreşler: Ücret bantları

Antalya'da özel kreş ve anaokulu ücretleri; yarım gün-tam gün ayrımı, yemek, servis ve branş dersleri (yüzme, İngilizce, jimnastik) paketine göre aylık 12.000 TL'den 40.000 TL'ye uzanan geniş bir bantta. Lara ve Konyaaltı'ndaki 'butik' konseptli kurumlar üst bandı zorlarken, Kepez ve çevre mahallelerde daha erişilebilir seçenekler bulunuyor. Kayıt öncesi yıllık sözleşmedeki kayıt ücreti iadesi ve ayrılma koşulları mutlaka okunmalı.

Destekler: Faturayı hafifleten kanallar

Çalışan anne desteği: İŞKUR ve ilgili bakanlık programları, dönem dönem kreş katkısı sağlıyor; güncel duyurular takip edilmeli.

Kurumsal anlaşmalar: Bazı işverenler ve odalar, anlaşmalı kreşlerde indirim sunuyor; İK'ya sormaya değer.

Kardeş indirimi ve erken kayıt kampanyaları, özel kreşlerde yüzde 10-20 fark yaratabiliyor.

Doğru kreş nasıl seçilir? Ücret dışındaki ölçütler

Fiyat listesinden önce bakılması gerekenler: Kurumun resmi ruhsatı (MEB ya da Aile Bakanlığı), öğretmen başına düşen çocuk sayısı, mutfağın yerinde olup olmadığı, açık oyun alanı ve kamera/güvenlik politikası. Habersiz bir ziyarette çocukların genel hali, broşürdeki tüm vaatlerden daha güvenilir bir göstergedir. Ve altın kural: Alışma dönemi esnekliği tanımayan kurumdan uzak durun; okul öncesinde uyum, akademik programdan önce gelir.